Ankara Onur Haftası yaptığı etkinliklerle, görünürlüğüyle ve her yıl yeniden kurduğu dayanışma alanlarıyla herkese buradayız diyor.
—
Merhaba, biz Ankara Pride ekibinden İlayda Doğa ve Celal. Bu söz devrinde bir yürüyüş olarak başlayan Ankara Pride’ın beş yıllık hikayesini, Ankara’daki kuir hafızayla kurduğu bağı ve bu yılın programını anlatıyoruz.
Ankara Onur Haftası beş yıllık ama hikayesi çok daha eskilere dayanıyor
Celal: LGBTİ+’ların sesi Ankara sokaklarında hep yankılandı. Dün Esat Eryaman olaylarında da, bugün Onur Haftası’nda da lubunyaların sesi şehri sarıyor. Ankara onur haftası bu sene beşinci kez yaşanıyor. Beş senedir lubunyalar ve lubunya seviciler Ankara pride da bir araya gelip Ankara sokaklarını donatıyor.
İlayda Doğa: Ankara Onur Haftası’nın hikayesi 2021 yılında başladı. Pandemi sonrasında Ankara’da öğrenci örgütlenmelerinin ve LGBTİ+ hareketinin yeniden canlanması ile birlikte birçok şehirde ve kampüste Onur etkinlikleri yapılıyordu. Ankara’da neden sokakta bir şey olmuyor? sorusuyla yola çıkan bir grup lubunyanın çabalarıyla ilk Ankara Onur Yürüyüşü gerçekleşti. Başlangıçta bu süreç yalnızca bir yürüyüş olarak kurgulanmıştı. Kısa süre içinde Ankara Onur Haftası’na dönüştü. Çünkü bizim derdimiz yılda bir kez bir araya gelip yürümek ve sonra hayatlarımıza geri dönmek değildi.
Bizim için onur yalnızca yürüdüğümüz bir gün değil varoluşumuzun kendisi
İlayda Doğa: Türkiye’de LGBTİ+’lar hala ayrımcılıkla, nefretle ve dışlanmayla karşı karşıya kalıyor. Bu nedenle pek çok kişi kimliğini açıkça yaşayamıyor ya da kamusal alanlarda görünür olmaktan çekiniyor. Biz de sadece bir yürüyüş düzenlemek değil, LGBTİ+’ların birlikte nefes alabileceği, sosyalleşebileceği, dayanışabileceği alanlar yaratmak istedik. Biraz da bu nedenle, Ankara Onur Yürüyüşü, Onur Haftası’na dönüştü. Yürüyüşe gelemeyen, gelmek istemeyen ya da gelemeyecek durumda olan lubunyaların da bu sürecin bir parçası olabileceği alanlar kurmaya çalıştık.
İlk yıllarda daha çok sosyal buluşmalar, esenlik etkinlikleri ve dayanışma alanlarıyla başladık. Sonrasında ihtiyaçlarımız değiştikçe programımız da büyüdü ve çeşitlendi. Geçen yıllar içinde bazen hem Onur Haftası’nı hem Onur Yürüyüşü’nü gerçekleştirebildik, bazen de yalnızca haftayı örgütleyebildik. Ancak 2021’den bu yana her Haziran ayında Ankara’da LGBTİ+ görünürlüğünü ve dayanışmasını büyüten etkinlikler düzenlemeyi sürdürdük.
Bugün geldiğimiz noktada, Ankara Pride olarak her yıl hem Ankara Onur Haftası’nı hem de Ankara Onur Yürüyüşü’nü örgütlemeye devam ediyoruz. Ama hikayeyi anlatırken daha eski bir durağı da anmak gerekiyor. Çünkü Ankara Pride bir boşlukta ortaya çıkmadı. Ankara’da 2015 öncesinde, her 17 Mayıs’ta Homofobi ve Transfobi Karşıtı Yürüyüşler düzenleniyordu. Yüzlerce kişinin katıldığı, rengarenk ve güçlü yürüyüşlerdi bunlar. Bugün Ankara Pride’ın taşıdığı değerlerin önemli bir kısmı da o mücadelelerden miras kaldı. Bu yüzden Ankara Pride’ı yalnızca son birkaç yılın hikayesi olarak değil, Ankara’daki hafızanın bir parçası ve kuir mücadelenin sürekliliği olarak görüyoruz.
Ankara Onur Haftası herkese buradayız diyor
Celal: Ankara Onur Haftası, LGBTİ+’ları yok sayanlara karşı biz burdayız diyor. LGBTİ+ mı? Yok böyle bir şey diyenlere karşı, çok yakınınızda varız, yaşıyoruz, seviyoruz ve seviliyoruz demenin, bunu göstermenin bir yolu. Var olmanın suç sayılmaya çalışıldığı bu akla zarar günlerde pride ayının önemini tekrar anlıyoruz.
İlayda Doğa: Ankara Onur Haftası yaptığı etkinliklerle, görünürlüğüyle ve her yıl yeniden kurduğu dayanışma alanlarıyla herkese buradayız diyor. Bir anlamda nefrete inat, yaşasın hayat diyor. Ama en çok da kendisi gibi insanların olmadığını düşünenlere, ailesinde, okulunda, işyerinde ya da mahallesinde yalnız bırakılanlara, sosyalleşecek bir alan bulamayanlara, ilk kez bir LGBTİ+ etkinliğine katılmayı düşünenlere buradayız diyor.
Ankara Onur Haftası yalnızca etkinlik takviminden ibaret değil
İlayda Doğa: Ankara Onur Haftası yalnızca etkinlik takviminden ibaret değil. Bu hafta boyunca lubunyaların neşesini, öfkesini, dayanışmasını ve direnişini birlikte büyüttük. Birbirimizi dinledik. İhtiyaçlarımızı konuştuk. Yan yana geldik. Aslında bu yıl da her zamanki gibi Ankara Onur Haftası’nı birlikte yaşadık ve birlikte kurduk.
Programımızda oldukça farklı başlıklarda etkinlikler yer alıyor. Haftaya emek ve güvencesizlik üzerine konuştuğumuz bir atölyeyle başlıyoruz. Ardından son dönemin en önemli gündemlerinden biri olan LGBTİ+ karşıtı yasa tasarılarını ve buna karşı nasıl mücadele edebileceğimizi konuştuğumuz bir etkinlik gerçekleştiriyoruz. Özellikle transların yaşadığı en temel sorunlardan biri olan hormona erişim hakkını da gündemimize alıyoruz. Hormon Hakkımız etkinliğinde sağlık hakkını ve transların karşı karşıya kaldığı engelleri konuşuyoruz.
Bu yıl üçüncüsünü düzenlediğimiz Güçleniyoruz buluşmasında ise translarla bir araya geliyoruz. Deneyimlerimizi, ihtiyaçlarımızı ve dayanışma yollarımızı paylaşıyoruz. Bunların yanında Vegan Onur Pikniği ve Ankara Onur Yürüyüşü öncesinde bir gözaltı atölyesi gerçekleştiriyoruz. Yürüyüşte taşıyacağımız pankartları birlikte hazırladığımız bir pankart atölyesi yapıyoruz.
Ankara Onur Haftası’na ilk kez katılanları dayanışma bekliyor
Celal: Bu yıl benim Ankara Onur Haftası’ndaki ilk senem. Benim gibi ilk kez katılanları bolca gullüm bekliyor. Lubunya gullümsüz yapamaz. Bunun yanında kendimiz olduğumuz alan açtığımız, zaman zaman duygulandığımız bir yer aynı zamanda Ankara Onur Haftası. Kapsayıcı ve sürdürülebilir olması da cabası.
Etkinlikler ve atölyeler tamamen vegan. Biz burdayız derken başka canlılara zarar vermeden yapılıyor atölyeler. Ankara pride çok gullüm tüm Ankara lubunyalarını 20 sinde sokaklara bekliyoruz.
İlayda Doğa: Ankara Onur Haftası’nda ne ararsan var. Yeni arkadaş mı arıyorsun? Var. Derdini anlatacak birilerini mi arıyorsun? Var. Eğlence mi arıyorsun? Var. Birlikte pankart boyayacak, piknik yapacak, çay içecek lubunyalar mı arıyorsun? Onlar da var. Biraz da neyi arıyorsan onu bulduğun bir yer burası. Ama sanırım herkes için ortak olan bir şey var: dayanışma. Ankara Onur Haftası’na ilk kez katılan birini en çok dayanışma bekliyor. Belki ilk defa katıldığı bir etkinlikte insanlarla tanışmak, yıllarca sürecek dostlukların ve yoldaşlıkların başlangıcı oluyor.