Merhaba ben Didimli belgesel sinema yönetmeni Murat Yüksel. Söz Devri’nde Sivil Düşün’ün desteklediği Vakti Gelince belgeselinin yönetmeni olarak, haftanın konuğu ben oldum.
Belgesel sinema benim için bir tanıklık meselesi. 10 yılı aşkın süredir, kameramı toplumsal belleği güçlendirmek ve gelecek kuşaklara kayıt bırakmak amacıyla kullanıyorum.
İnsanlık tarihi boyunca, mağara resimlerinden anıtlara, hep kendimizi anlatmanın yollarını aradık. Gelişen
teknolojiyle birlikte kameralar bu süreci bir adım öteye taşıdı. Ancak sadece görmek yetmiyor; unutulmaya yüz tutmuş, yok edilmeye çalışılan gerçeklere dikkat çekmek de bir görev. İşte bu nedenle belgesel sinema benim için sadece bir sanat dalı değil, aynı zamanda tarihin boşluklarını dolduran, baskılar nedeniyle sessiz kalınan hikayeleri anlatan bir alan.
Genellikle çevresel ve toplumsal adaletsizlikler üzerine çalışıyorum. Örneğin, Vakti Gelince belgeselimde Aydın’ın Çine ilçesindeki vahşi madencilik faaliyetlerini ele aldım. Maden sahalarındaki işçilerin silikozis gibi önlenebilir hastalıklara yakalanmasını, çiftçiliği bitiren yeraltı suyu kayıplarını ve coğrafyanın kadim hikayelerle iç içe olan ruhunun nasıl yok edildiğini belgeledim. Latmos Dağları gibi mitolojinin beşiği olan yerlerde, Apollon’un lyrasının sesini dinamite kurban eden bu zihniyetle karşı karşıya kaldım. Kameram, insan hikayelerinin, toprağın ve kültürel mirasın tanığı oldu.
Topraklarımızın hafızası var. Binlerce yıllık üretim gelenekleriyle ekilen, biçilen ve insanlığa şifa olan bu topraklarda atalarımızın emeği var. Biz, kurda, kuşa, aşa diyerek ektiğimiz tohumların geleceğimiz olduğunu biliriz. Ama bugün, kapitalist zihniyetle bu toprakların rızkı elimizden alınıyor. Bu mücadelede hikaye anlatıcılığı, bir kök salma eylemi benim için. Her kayıt, unutturmamak için attığım bir tohum gibi.
Belgesel sinema ile doğa ve insan hikayeleri arasındaki bağı daha geniş bir perspektifle anlatmayı sürdüreceğim. Yerel halkın sesini duyuran, kadim geleneklerle modern problemleri aynı çerçevede değerlendiren çalışmalar yapmaya devam edeceğim. Çünkü bu sadece bugünün değil, yarının da hikayesi. Gelecek kuşaklara daha adil ve sürdürülebilir bir dünya bırakmak, hikayelerimizi diri tutarak mümkün olacak.
Vakti Gelince filmini hemen keşfetmek için Türkiye’nin ilk ve tek hak odaklı film platformu CAMı açın.
Vakti Gelince Belgeseli Festival Yolculuğu
- TİHV İnsan Hakları Belgesel Film Günleri, Gösterim Seçkisi, 2022
- Sittannavasal International Film Festival Best Environment Short Film, Kasım 2022
- Makizhmithran International Film Festival Best Environment/Natura Feature Film, Kasım 2022
- İşçi Filmleri Festivali, Gösterim Seçkisi, 2023
- Lüleburgaz Ekolojik Film Günleri, Gösterim Seçkisi, 2023
- Documentarist İstanbul Belgesel Günleri, Başka Dünya Yok Bölümü, Gösterim Seçkisi, 2023
- Mimarlık ve Kent Filmleri Festivali, Belgesel Film Yarışması, Finalist; 2023
- Bozcaada Ekolojik Belgesel Festivali, Panorama Bölümü, Gösterim Seçkisi, 2023
- Seattle Türk Filmleri Festivali, Belgesel Film Yarışması, Finalist; 2023
- İzmir Kısa Film Festivali, Ulusal Panorama Bölümü, Gösterim Seçkisi, 2023
- Love, Art and Revolution Film Festivali, Gösterim Seçkisi, Şubat 2023
- Student World Impact Film Festival, Documentary, Mayıs 2023
- Aizanoi Film Festivali Çevre Bilinci ve İklim Krizi, Aday; Kasım 2023
- Lift-Off Filmmaker Sessions – hosted by Lift-Off Global Network, Ocak 2024
- Lift-Off Filmmaker Sessions by Lift-Off Global Network, Mart 2024
- Ege Film Festivali, Gösterim Seçkisi, Ekim 2024